LMIDV: allergenenvermelding bij onverpakt voedsel in Duitsland – kaartje, menukaart, bord of mondeling?

Laatst bijgewerkt: · Redactie Catering Cat

De LMIDV is de Duitse uitvoeringsverordening bij de EU-verordening voedselinformatie. Voor niet-voorverpakte levensmiddelen – aan een buffet, in een kantine, aan de bakkerstoonbank of in de catering – eist ze dat gasten vóór de aankoop en vóór de overhandiging over de allergenen worden geïnformeerd. Toegestaan zijn een kaartje bij het levensmiddel, de menukaart, een bord in de zaak, andere schriftelijke of elektronische informatie met een verwijzing ernaar – of mondelinge informatie als er schriftelijke documentatie is en gasten daarop worden gewezen.

Wat is de LMIDV?

De “Lebensmittelinformations-Durchführungsverordnung” (LMIDV) regelt in Duitsland de details die Verordening (EU) nr. 1169/2011 aan de lidstaten overlaat. Ze geldt sinds 13 juli 2017 en is sindsdien meermaals gewijzigd. Voor horeca en catering is vooral het deel over niet-voorverpakte levensmiddelen van belang.

Voor welke levensmiddelen geldt de plicht?

De regels voor onverpakt voedsel gelden voor levensmiddelen die aan consumenten of grootkeukens worden geleverd en die

  • zonder verpakking te koop worden aangeboden (bijv. buffet, toonbank, uitgiftebalie),
  • op verzoek van de klant op de plaats van verkoop worden verpakt (bijv. een broodje om mee te nemen), of
  • voor directe verkoop zijn voorverpakt en niet in zelfbediening worden aangeboden.

Welke informatie is verplicht?

Verplicht is informatie over ingrediënten en technische hulpstoffen die allergieën of intoleranties kunnen veroorzaken – de 14 allergenen uit bijlage II. Een volledige ingrediëntenlijst is bij onverpakt voedsel meestal niet vereist. De informatie moet in Duitsland in het Duits zijn, goed zichtbaar, leesbaar en duidelijk aan het betreffende levensmiddel gekoppeld, en mag niet worden afgedekt.

Welke vormen van informatie zijn toegestaan?

In alle gevallen moet de informatie beschikbaar zijn voordat de aankoop wordt gesloten en voordat het levensmiddel wordt overhandigd.

VormVoorwaardeTypisch voor
Kaartje op of naast het levensmiddelGoed zichtbaar, gekoppeld aan het gerechtBuffet, toonbank, saladebar
Menukaart, drankenkaart, prijslijstVoetnoten zijn toegestaan als de verwijzing duidelijk isRestaurant, kantinemenu
Bord in de zaakDe koppeling aan afzonderlijke gerechten moet duidelijk zijnKantine, snackbar, bakkerij
Andere schriftelijke of elektronische informatie (bijv. map, tablet, QR-code)Direct en makkelijk toegankelijk, plus een verwijzing bij het levensmiddel of op een bord waar die te vinden isWisselend aanbod, digitale menukaart
Mondelinge informatieZie volgende paragraaf: documentatie, verwijzing, informatie vóór aankoopKleine bedrijven met geschoold personeel

Voorwaarden voor mondelinge informatie

  • Het bedrijf of geschoold personeel geeft de informatie op verzoek direct, vóór de aankoop en vóór de overhandiging.
  • Er bestaat een schriftelijke of elektronische registratie van de gebruikte ingrediënten en technische hulpstoffen.
  • Die registratie is voor de autoriteit en op verzoek voor gasten direct en makkelijk toegankelijk.
  • Een goed zichtbare verwijzing bij het levensmiddel of op een bord meldt dat allergeneninformatie mondeling wordt gegeven en dat de schriftelijke registratie op verzoek kan worden ingezien.

Bezorgdiensten en online bestellingen

Wordt onverpakt voedsel via communicatie op afstand aangeboden – website, app of telefoon – dan moet de allergeneninformatie beschikbaar zijn vóór het sluiten van de overeenkomst, dus bij het bestellen.

Wat zijn de gevolgen van overtredingen?

Wie onverpakt voedsel levert zonder de vereiste allergeneninformatie, kan op grond van het Duitse Lebensmittel- und Futtermittelgesetzbuch (LFGB) een boete krijgen. Controles worden uitgevoerd door de lokale Lebensmittelüberwachung (voedselautoriteit). Los van boetes gaat het vooral om de gezondheid van gasten.

In de praktijk: wat past bij welk bedrijf?

  • Buffet en catering: buffetkaartjes bij elk gerecht zijn het duidelijkst – gasten hoeven niets te vragen.
  • Kantine: allergenen in het menuplan (met legenda) plus kaartjes aan de uitgifte voor vrij combineerbare componenten.
  • Restaurant: allergenen op de menukaart via voetnoten of codes met een goed zichtbare legenda.
  • Mondelinge informatie alleen als de documentatie echt actueel is en het personeel geschoold is.

En in Nederland en België?

In Nederland geldt niet de LMIDV, maar de Warenwetregeling allergeneninformatie niet-voorverpakte levensmiddelen (in werking sinds 13 december 2014). Daarin staat dat allergeneninformatie op de plaats van verkoop schriftelijk of elektronisch beschikbaar moet zijn – vrij toegankelijk, begrijpelijk en goed leesbaar – met een duidelijk zichtbare verwijzing naar waar de informatie te vinden is. Mondeling mag alleen als de eigenaar of een medewerker de informatie altijd direct en correct kan geven vóór de aankoop, de informatie schriftelijk of elektronisch beschikbaar is voor het personeel en de NVWA, en een goed zichtbaar bord de consument uitnodigt ernaar te vragen. Toezicht: de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA). In België regelt het koninklijk besluit van 17 juli 2014 de allergeneninformatie bij niet-voorverpakte levensmiddelen; het FAVV houdt toezicht. Controleer bij twijfel altijd de actuele tekst op wetten.overheid.nl of bij het FAVV.

Veelgestelde vragen

Is het genoeg als het personeel op verzoek antwoordt?

Alleen onder voorwaarden: er moet een schriftelijke of elektronische registratie van de ingrediënten zijn die voor de autoriteit en gasten makkelijk toegankelijk is, en een goed zichtbare verwijzing moet daarop wijzen. De informatie moet vóór de aankoop en overhandiging worden gegeven.

Moet ik bij onverpakt voedsel alle ingrediënten vermelden?

De 14 allergenen zijn verplicht. Een volledige ingrediëntenlijst is bij onverpakt voedsel meestal niet vereist – al stellen veel gasten die op prijs.

Mag ik allergenen via een QR-code aanbieden?

Elektronische informatie is mogelijk als die direct en makkelijk toegankelijk is en een verwijzing bij het levensmiddel of op een bord meldt waar die te vinden is.

Geldt de LMIDV ook voor verenigingsevenementen?

De plichten gelden voor exploitanten van levensmiddelenbedrijven. Of een evenement daaronder valt, hangt van het geval af – vraag het bij twijfel na bij de lokale voedselautoriteit.

Meer over deze allergenen

Gidsen

Minder papierwerk. Meer tijd om te koken.

Richt je bedrijf in twee minuten in, importeer je menukaart en print vandaag nog je eerste buffetkaartjes – gratis.

Gratis starten

Catering Cat ondersteunt het beheer van allergeneninformatie en vervangt geen juridische controle.